વાર્તા – કોરો પુસાટ.

        ધીરબાઈ નોં જી ધવાધૂરી, દોરાધાગ઼ા, પુછાણ ગ઼ાછાણ નેં આખી મંતરાય હટી પિઈ, પાંછો તાં મુંભઈ હો, વૈસાખમેં લુખું લગ઼ેં નેં મકાઈ કાડ઼ો છુઈ ફુટી પૅ,..ઍડ઼ૅ કાડ઼ેમેં સાકરી સસ ધીરબાઈ જી રજા ગ઼િની નેં તકડ઼ી તકડ઼ી અજૉર મ્યા પાંચે વટ પુજેજી લુછમેં કંઢેકે જલીંધી ધ્રૉડ઼ંધી વઈ પે, કર !..કુંવારી નય ધરીયાકે મિલણ વેંધી વે, ભૉ….સાકરી કે પેંણે કે પઞે વરેં પ જૅડ઼ી “કુંવારી” જ હુઇ, કૉ જ ! ઈંન ભેરી પેંણલ સગ઼ી ભેંણજા નાડ઼ોનાડ઼ ત્રૅ પુતર થ્યા, બ આઠમ જી રાતજો ભેરા આયા ઈતરે કાકુ મા’રાજ જે ડસે વિગર કાનૂં નેં કિરસન નાલો રખી ડિનોં. પોયતાં કુધરતી રાશી પ ઈ જ આવઈ, હિકડ઼ે જ ઘરમેં હૂં સગ઼ીયું ભેનરૂ નેં દેરાણી-જેઢાણી થીયેં. સાકરી ઘરેં બુઆર-સૂઆર, માની-કપડ઼ા કમકાજ સંભારે. ડૅઢ એકરજી ‘ટુકરી’ નયજે કંધે તેં હુઈ. તેંમેં બારૉય મેંણાં ભકાલો થીએ, પેંણે પુઠીયા પાંચે કે ‘હવામાન’ નં સીંભાણું ઈતરે કાકુશેઠ વટ ધુકાનતેં પુડ઼ીકા વારીંધો હો, ટાંણેં પ્રસંગ તીં સાતમ આઠમ નેં નૉરાતેં અચીંધો હો…! ભિલાંઠડ઼ીજો છિતો ખેલાડ઼ી ઈતરે મૂંભઈ વિઞે તૅસીં ભિલાંઠડ઼ી રમે. ટેસન જે વડ઼ જ્યું ડાગૂં ઈનકે સિકેં પિઈયું.

        સાકરી ડાઈ બૉરી. પાંચો થકે તૅર અચે, ઈતરે ગ઼ટે માની ખાવ ખાય નં ખાયનેં, નિંઢડ઼ે ભા જા છોરા સટ કઢી કુલા જોરીએં, નેં ભિલાંઠડ઼ી સેં ડિનલ ઠેંક નેં બિલંગેં વારી કાયા કે ગભૂરેંજી સૉડ઼ાણી નેં છિનતોડ઼ મિઠા લગ઼ેં, “હલ..મ.મ..ગ઼િની ડીંયાં’…ચિઇને ભાત્રઈએં કે ધુકાનતેં કોઠે વિઞે, વાટમેં સાકરી ભેરી થીએ ત..!  ડિઈ ડે.., ત્રૉય નચંધા-ગેંધા, રાંધૂં કંધા-કુડંધા “વડીમા’ ઇગ઼ીયા હલ્યા ! સાકરીતાં સુણંધે ચુમીએં સેં પુસાય છડે. ! અખ છિલે પ કેર ડિસે ?. વરી અખમેં હિરખજા રૂંગા પ હોંય ?. ડેર  નેં સગ઼ી ભેણજા વીયા ! પેટજા જ નં ! ઍડ઼ી કિસ્મતજી સલાજી વિચમેં ત ખુતા પંજ વરેં રાજીપે કઠી વિઈ.  પ ! ઈન કે ઉગ઼ંધલ ડીં તેં ભરોંસો હો…!

        ભૉ…તૅની ગોઠમેં ભવાઈયા આયા વા…! “જેસલ તોરલ’ જો ખેલ હો. પાંચે મૉડ઼ો મૉડ઼ો સાકરી ડિયાં ન્યારે ગ઼િડ઼ેં,  કૉ ! અખીયૂં ઊંગીયેં તી સાકરી ?? માંક વૅલી વિઠી ઈતરે ?. તોરલ તાં સતી હુઈ ઈતરે ઈનકે વંશ વધાય લુછ નં હોય. ઈનકે તાં તન તંભૂરો મન મંજીરો વલા વા….!. ખેલ ચાલુ હો. તિત આવઈ વનસમૉર, ઈતરે ક નાચ ગાના થ્યા. નેં “બાર બાર તુજે ક્યા સમજાયેં..પાયલ કી ઝનકાર’..ગ઼ેંધે – નચંધે રૂપારો કર  સુરગજી અપ્સરા રિઇ. ઍડ઼ો બચુ મીર, ગીત વિઅ મ્યા ભંધ કરે નેં જુવાણેં ડીંયાં અઙ વારેં નેં હથતાડ઼ી ડિનેં નેં કર મુછતેં કાગ઼ડ઼ેજી ભિઠ પિઈ હોય તીં. પાંચો નેં ડાખૉક ધોસ્તાર ઑ….નિંઢી પિરૉ થિઇ તૅસીં “હમચૂડ઼ો” સામસાંમેં ગ઼ારાયનેં ભચુ નેં ધોસ્તારેં જો ફાંકો લાય વિધોં. ! ઇતાં વરી બ પલ અખ ભેરી કરેનેં કમકાજ તેં ચડ઼ણલાય ખેલ હૈયા ચાલુ કરેજો કાકુ મા’રાજ ચ્યોં, તડેં પ પાંચો નેં ભચુ અખીયેંસેં કર ચ્યોં વિઠે, “સવારે ગ઼ાલ” ! ખેલ પૂરો થ્યો ! પાંચો અઙણમેં જ સુમી ર્‍યો. સાકરી નેં ગરલ રાત નેં સિંજા ..ત્રૉય હેકલીયું હુઈયું. સિંજાજી વટ તેં મોગરો થ્યો હો. ઈ લાયલા કરેનેં સાકરી બ વેરા મન વારેં, નેં ત્રિયાર ઉથઈ, બારી મ્યા ન્યારેં ત ! પાંચે કર ગ઼ારાંયતે “ભચૂડ઼ે જ્યૂં  બારૉ બાયડ઼ીયૂં..” સાકરી મોગરો લાથેં, વટ નીચીં કેં, અંધારેજો પુતારો ઢર્યો. ગરલ રાત માંક જે રૂંગ઼ેં હુબકા ડિનેં તે, સાકરી ઢૂંનણી તેં આવઈ, સિરે હેઠ રખલ ચૉપડ઼ી તાં વાંચાજે તીં નં હુઈ. નિકા “મદનતરંગ” પુસ્તક ગ઼ચ ટૅમનું વાંચેં તે, નેં રાત નેં અખીયું કારો પુસાટ –ભુજાઓ ઓઢેનેં પાસા ઘસે ઘસે સુમી રે લાય હાંણેં ત ઘસલ પાસેં સેં ચેલ મેં ઘાસૉટીયૂં પોંણ આવઈયું તે, પ…ડાયે ઘરજી ધી !..કિઈ ધી મા-પે કે ઓભાલો ડે ક..??..’

        સિભૂતાં પિંઢ મૉઆડ઼ી થિઇ પ..! પાંચો નં ઉથ્યો !. “ઉજાકો આય” ઈં સમજીનેં ધીરબાઈ પુતરકે નં ઉથીયારેં. પ…સઉં સુતલ પાંચો કર કાઠજી પાટ પિઇ આય તીં ન્યારેનેં ધીરબાઈ ધુબણ લગ઼ી. “પિંઢજો પ ઉજાકો આય”, ઍડ઼ો મનકે સમજાંય. પ ! ઈં નં થ્યો, અડેસેં ઈસ વજાયં, પાંચે પાસો ફેરેં, ધીરબાઈ ઘરમેં આવઈ, ડીયો બત્તી કરેનેં બીં મિટ્ટેં તેં હથારીયું લગ઼ાયનેં દાદે શંકર વટા રોજ વારેજીં, માફી મંઙે….પ…અજ઼ અઙ રફ્યો તે, “સાકરી..સાકરી..” મનજી મારા કોક પિરાછત કરણ લગ઼ી ક ! કુરો ?..!

        ગડો જોતરે લિખુ નિઢે છોકરે કે ધીરબાઈ ચેં ! કર ધુશ્મણ ખેતર પંધતેં પુજી આયો હોય નેં તરારેં બજણું હોય, ઍડ઼ી ટાંઢી અખીયેં મેં ડિસીનેં લિખુ ચેં !; તૂં સુમી રિઈ હુઈયેં ત !. “સજી રાતજો ઉજાકો નેં મથા વૅલી કૉ ઉથીયેં મા’..?

        “સુમી રિઇ સેં તડેં જ વટજી વ્યો ઇન મનમેં ચેં”..

માકમેં ભકાલે કે પાણી ડિઈ ડિઈ ખંગ થિઇ નેં ઈન ખંગ મ્યા. ટી.બી. થિઇ. ધીરબાઈ સૅનેટરીમેં છ મેંણા રિઈ, નેં નિંઢપણમેં ડિનલ બોલ તેં વૈસાખજી સાઈ સાતમ જો લિખુ નેં પાંચો પેંણાજી આયા. ધીરબાઈ કે ઘે નેં તેલ ખાધેજી ના હુઇ,..પ..! પંજ વરે નિકરી વ્યાનેં સાકરી કે વરાંણ ન થિઇ, તેંજો ખટકો ધીરબાઈ અજ઼ તૈં ધબાય રખેં.

        ગડો જુતો..! ધારબાઈ કારે ડુંગર જૅડ઼ી માઠમૂઠ વિઠી હુઈ, ગડો સીમ લંગે નેં પુગ઼ો વીયાંઈં જે ઘરેં, …”નેણબાઈ..આંજો જોડ઼ો નેં મૂંજો મથો. ધીરબાઈ જે સડ્ડમેં ધરધનેં બર બૉય વા. બિનીં વીયાંણેં મનભરે..ગ઼ાલીયૂં ક્યોં. માનીબાની ખાધોં. નેં બે ડીં પાંચે નેં સાકરીજા છૂટાછેડ઼ા પ થિઇ વ્યા.

        ગોઠ પાંચાડ઼ેમેં ચાર અઠ ડીં ગ઼ાલીયું થિઇયું,-‘ભુલાજી વિઇયું.’

        કિસ્મત જે ખેલ સામે માઠ રૅલ સાકરી કે ધીરબાઈ જી વડી ભેંણ જો પુતર ભીમુ જેંજી સગ઼ાઈ તુટી હુઈ, તેંસેં પેંણાયોં. હાંણે સાકરી કે ખટો ખાધેજો મન થીયેતો…! ધીરબાઈ પોય જિજા ડીં નં કઠ્યોં પ ! કોરો પુસાટ ભિજાયનેં આખર ખટી વ્યા.

ડૉ. રમેશ ભટ્ટ “રશ્મિ”

Advertisements

પ્રતિસાદ આપો

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  બદલો )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  બદલો )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  બદલો )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  બદલો )

w

Connecting to %s